دفاعیه دکتری در دانشکده ریاضی 

    آقای محسن افشاریان، دانشجوی دوره دکتری دانشکده ریاضی، روز دوشنبه بیست و نهم آذرماه سال جاری از رساله خود با عنوان « محاسبه شاخص­های رشد بهره­وری بر پایه تکنولوژی­های توسعه­یافته در تحلیل پوششی داده­ها» دفاع خواهد نمود.

  چکیده این رساله که راهنمایی آن بر عهده دکتر محمدرضا علیرضایی است به شرح زیر می‌باشد:

  شاخص­های مالمکوئیست استاندارد و سراسری، از جمله مهمترین شاخص­های محاسبه رشد بهره­وری هستند که با بهره­گیری از مدل­های تحلیل پوششی داده­ها، از آنها به طور وسیع، در شرایط مختلف و در راستای سنجش تغییرات بهره­وری نسبی واحدهای تصمیم­گیرنده در طول زمان، استفاده می­شود.

  در ساختار این شاخص­ها، مدل­های تحلیل پوششی داده­ها با تکنولوژی­های تولید مختلف، بکار گرفته می­شوند. به عنوان مثال، در تجزیه FGLR ، تکنولوژی پایه با بازده به مقیاس ثابت در نظر گرفته شده و شاخص مالمکوئیست استاندارد به دو عامل تغییرات کارایی تکنیکی و تغییرات تکنولوژی تجزیه می­شود. همچنین تجزیه FGNZ ، با فرض گرفتن دو تکنولوژی­ با بازده به مقیاس ثابت و متغیر، عامل­هایی شامل تغییرات کارایی تکنیکی محض، تغییرات کارایی قیاسی و تغییرات تکنولوژی را ارائه می­دهد. بعلاوه، در فرم سراسری نیز، یک چنین تجزیه­های موجود است. به طور مثال با فرض بازده به مقیاس ثابت، شاخص مالمکوئیست سراسری به دو عامل تغییرات کارایی تکنیکی و تغییرات تکنولوژی سراسری تجزیه می­گردد. همچنین با مفروض دانستن هر دو تکنولوژی، با بازده به مقیاس ثابت و متغیر، این شاخص به سه عامل تغییرات کارایی تکنیکی محض، تغییرات کارایی قیاسی و تغییرات تکنولوژی سراسری قابل تجزیه خواهد بود.

  اما مطالعات تجربی نشان داده است که همواره برخی قوانین و دستورالعمل­ها وجود دارند که می­توانند میزان بهره­وری را در طول زمان تحت تأثیر قرار دهند. به عبارت دیگر، قوانین و دستورالعمل­ها می­توانند به عنوان فاکتورهایی تأثیرگذار بر تغییرات بهره­وری عمل کرده و میزان شاخص مالمکوئیست را تغییر دهند. بنابراین، در این تحقیق، تکنولوژی توسعه­یافته در حضور مبادله­ها که به عنوان برخی قوانین و دستورالعمل­ها مدل­سازی شده­اند، در راستای محاسبه شاخص مالمکوئیست در نظر گرفته می­شود. لذا بر این اساس با در نظر گرفتن سه تکنولوژی­ تولید به ترتیب، با فرض شدنی بودن مبادله­ها، با فرض بازده به مقیاس ثابت و با فرض بازده به مقیاس متغیر، شاخص مالمکوئیست توسعه­یافته به چهار عامل، تغییرات کارایی تکنیکی محض، تغییرات کارایی قانونی، تغییرات کارایی قیاسی و تغییرات تکنولوژی توسعه­یافته، تجزیه می­گردد. همچنین با تغییرات در مدل­سازی، یک چنین دستاوردی نیز برای شاخص مالمکوئیست سراسری توسعه یافته بدست می­آید.